Główne zadanie śrub to łączenie elementów. Ze względu na to, że jest to bardzo szeroki zakres, można wyróżnić wiele ich rodzajów. Przez to pojawiają się problemy z nazewnictwem, specyfikacją i zastosowaniem. Pojedyncze śruby często zostają po skręceniu mebli lub pracach remontowych. Większość osób trzyma je na zapas, lecz nie zawsze wiadomo, do czego mogą się przydać. Dlatego w tym tekście skupimy się na opisie i użyteczności jednego z ich rodzajów — śrub kołnierzowych.

Budowa śrub kołnierzowych

Śruby dzieli się pod względem różnic w poszczególnych częściach, takich jak kształt łba, budowa trzpienia, długość gwintowania, zakończenie trzpienia, rodzaj gniazda oraz dodatkowych elementów budowy. Jak sama nazwa wskazuje, śruby kołnierzowe posiadają kołnierz, którego nie ma w większości rodzajów elementów złącznych. Produkuje się je ze stali węglowej, stali nierdzewnej lub stali kwasoodpornej. Dodatkowo mogą być wzmocnione powłoką zwiększającą właściwości takie jak antykorozyjność lub odporność na wybrane substancje. Norma, która obowiązuje śruby kołnierzowe, to DIN 6921/PN 82247. Oznacza ona uznanie przez Niemiecki Instytut Normalizacyjny oraz Międzynarodową Organizację Normalizacyjną. Śruby kołnierzowe występują w różnych wariantach. Mogą posiadać gwint drobnozwojowy lub metryczny. Najpowszechniejsze śruby z kołnierzem mają łeb sześciokątny.

Jak działają śruby kołnierzowe?

Trudno opisać możliwości stosowania śrub kołnierzowych, ponieważ są one używane na wiele sposobów w różnych branżach. Stosuje się je wszędzie tam, gdzie wymagane jest zwiększenie powierzchni utrzymującej połączone elementy. Dzieje się tak głównie wtedy, gdy otwór jest za duży, materiał powierzchni jest słaby i kruchy (płyta gipsowa) lub się wygina (cienka blacha). Zastosowanie śruby bez kołnierza przy większym nacisku może skończyć się całkowitym przejściem przez otwór i jego powiększeniem. Natomiast śruba z kołnierzem nie tylko lepiej utrzymuje połączone powierzchnie, ale także ma większą tolerancję sprężystości. Kołnierz rozkłada przenoszone obciążenia na większym obszarze, co powoduje mniejszy nacisk na powierzchnię. Dodatkowo zakrywa ponadwymiarową dziurę. Ma to wpływ na estetykę, jak również poprawia szczelność. W przypadku otworu powiększonego na obu powierzchniach można zastosować nakrętki kołnierzowe o większej średnicy na zakończeniu. Zaletą stosowania śrub kołnierzowych jest również to, że nie potrzebują one dodatkowych podkładek.

Co jeszcze warto wiedzieć o śrubach kołnierzowych?

Śruby kołnierzowe charakteryzują się specyficzną budową, która odróżnia je od innych typów śrub. Kołnierz, będący integralną częścią łba śruby, pełni funkcję dodatkowej powierzchni nośnej. Dzięki niemu rozkład sił jest bardziej równomierny, co zmniejsza ryzyko uszkodzenia materiału, do którego śruba jest wkręcana. To sprawia, że śruby te są szczególnie przydatne w miejscach, gdzie wymagana jest większa stabilność i wytrzymałość połączenia.

Kolejnym istotnym aspektem śrub kołnierzowych jest ich wszechstronność. Mogą być one stosowane zarówno w konstrukcjach metalowych, jak i drewnianych. Ich uniwersalność wynika z różnorodności dostępnych wariantów, które można dopasować do konkretnych potrzeb projektowych. Śruby kołnierzowe są dostępne w różnych rozmiarach i z różnymi rodzajami gwintów, co pozwala na ich szerokie zastosowanie w wielu dziedzinach przemysłu.

Warto również zwrócić uwagę na materiał, z którego wykonane są śruby kołnierzowe. Stal nierdzewna i kwasoodporna zapewniają wysoką odporność na korozję, co jest szczególnie ważne w środowiskach narażonych na działanie wilgoci lub agresywnych substancji chemicznych. Dzięki temu śruby te mogą być stosowane w trudnych warunkach atmosferycznych oraz w przemyśle chemicznym, gdzie trwałość i niezawodność są kluczowe.

Proces produkcji śrub kołnierzowych obejmuje precyzyjne etapy obróbki mechanicznej, takie jak toczenie, frezowanie i gwintowanie. Każdy z tych etapów ma na celu zapewnienie najwyższej jakości i dokładności wykonania. Śruby te muszą spełniać rygorystyczne normy jakościowe, aby mogły być używane w wymagających aplikacjach. Kontrola jakości obejmuje m.in. badania wytrzymałościowe oraz testy odporności na korozję.

Podsumowując, śruby kołnierzowe to niezwykle wszechstronne elementy złączne, które znajdują zastosowanie w wielu branżach dzięki swojej unikalnej budowie i właściwościom. Ich zdolność do równomiernego rozkładania sił oraz odporność na korozję czynią je niezastąpionymi w wielu wymagających aplikacjach. Dodatkowo łatwość montażu i eliminacja potrzeby stosowania podkładek sprawiają, że są one ekonomicznym rozwiązaniem dla wielu projektów konstrukcyjnych.